Lãi suất tái chiết khấu là gì? Vai trò và công thức tính
Giải thích gọn gàng, dễ hiểu nhé 👇
1. Lãi suất tái chiết khấu là gì?
Lãi suất tái chiết khấu là mức lãi suất do Ngân hàng Trung ương (NHTW) quy định, áp dụng khi NHTW mua lại (tái chiết khấu) các giấy tờ có giá ngắn hạn (như hối phiếu, thương phiếu, tín phiếu…) từ ngân hàng thương mại trước khi đến hạn.
Nói đơn giản:
Khi ngân hàng thương mại cần tiền nhanh, họ mang các giấy tờ có giá đến NHTW để “bán lại trước hạn”, và lãi suất tái chiết khấu chính là “giá vốn” của khoản tiền đó.
2. Vai trò của lãi suất tái chiết khấu
Công cụ điều hành chính sách tiền tệ
- Tăng lãi suất tái chiết khấu → ngân hàng vay vốn đắt hơn → giảm cung tiền, kiềm chế lạm phát.
- Giảm lãi suất tái chiết khấu → ngân hàng vay rẻ hơn → tăng cung tiền, kích thích kinh tế.
Ảnh hưởng đến lãi suất thị trường
- Là “lãi suất nền”, tác động gián tiếp đến:
- Lãi suất cho vay
- Lãi suất huy động
- Chi phí vốn của ngân hàng
Hỗ trợ thanh khoản cho ngân hàng
- Giúp ngân hàng thương mại xử lý thiếu hụt vốn ngắn hạn, đảm bảo an toàn hệ thống tài chính.
3. Công thức tính lãi tái chiết khấu
Thông thường áp dụng phương pháp chiết khấu:
Tiền lãi tái chiết khấu = Mệnh giá giấy tờ có giá x Lãi suất tái chiết khấu x thời gian còn lại
Trong đó:
- Mệnh giá: giá trị ghi trên giấy tờ có giá
- Lãi suất tái chiết khấu: %/năm do NHTW công bố
- Thời gian còn lại: tính theo năm (hoặc quy đổi theo ngày)
Số tiền ngân hàng nhận được:
Số tiền nhận = Mệnh giá − Tiền lãi tái chiết khấu
4. Ví dụ minh họa
- Mệnh giá giấy tờ có giá: 1.000.000.000 đồng
- Lãi suất tái chiết khấu: 4%/năm
- Thời gian còn lại: 3 tháng = 0,25 năm
Tiền lãi tái chiết khấu:
1.000.000.000×4%×0,25=10.000.000 đồng
Ngân hàng nhận được:
1.000.000.000 – 10.000.000 = 990.000.000 đồng
